Op woensdagavond 31 maart 2004 organiseerden Far West en het stadsdeel Geuzenveld/Slotermeer een forumdiscussie in de Meervaart in Osdorp. Aanleiding voor dit forum was de verkiezing van het beste ontwerp voor de Bakemabuurt in stadsdeel Geuzenveld/Slotermeer in het kader van de architectuurprijsvraag Europan 7. Met een aantal deskundige panelleden, een stevige discussie en meer dan 120 bezoekers, waaronder veel architecten en stedenbouwkundigen, was het forum een groot succes.

De Westelijke Tuinsteden van Amsterdam staan aan de vooravond van een grootschalige metamorfose. Op weg naar deze grootschalige gedaanteverandering hebben het Stadsdeel Geuzenveld/Slotermeer en de ontwikkelende corporatie Far West (www.farwest.nl)  de Bakemabuurt als ontwerplocatie ingebracht voor de architectuurprijsvraag Europan 7. De deelnemende jonge architecten kregen als opdracht mee een sterk grondgebonden woonmilieu te creëren en te onderzoeken of het mogelijk is een deel van de bestaande galerijwoningen of maisonnettes in deze buurt op verantwoorde wijze te integreren.

Het winnende ontwerp: Cassius

Uit 55 inzendingen koos de Europan-jury het plan Cassius van de Italiaanse architect Giacomo Summa en zijn collega’s van het collectief Baukuh als winnaar. In dit onverwachte en spraakmakende ontwerp wordt de openbare ruimte en het aantal straten beperkt en het aantal grondgebonden woningen tot het uiterste opgevoerd. Per kavel wordt één patiowoning gebouwd met een hoogte van ongeveer drie meter. De kavels zijn flexibel in te delen, waardoor elke woningen in een individuele behoefte kan voorzien. Elke woning heeft een tuin en een parkeerplaats op eigen terrein. Daarnaast behouden zij de maisonnettewoningen en galerijwoningen, de grootste en meest beeldbepalende gebouwen in de buurt. Deze worden grondig gerenoveerd. Door het verlagen van de overige bebouwing komen deze gebouwen meer tot hun recht. Far West, het stadsdeel en de Italiaanse architectengroep onderzoeken op dit moment of het winnende plan kan worden ingepast in de vernieuwing van dit deel van Geuzenveld Zuid. Het winnende ontwerp en een aantal andere ontwerpen voor de Bakemabuurt zijn nog tot 30 april te zien in Informatiecentrum ParkStad, Osdorpplein 517. Het informatiecentrum is geopend van dinsdag tot en met zaterdag van 12:00 tot 17:00 uur en donderdag van 12:00 tot 20:30.

De discussie

Jacques Thielen, directeur van Far West, opende het forum met een toelichting op de aanpak van de stedelijke vernieuwing in de Westelijke Tuinsteden. Maike van Stiphout, jurylid van Europan 7, lichtte een aantal architectonische en stedenbouwkundige oplossingen toe aan de hand van een aantal inzendingen. De Italiaanse architect van Baukuh vervolgde met een presentatie van het winnende ontwerp. Daarna barstte de discussie los.

Vincent van Rossum, voorstander van behoud van de Westelijke Tuinsteden, vroeg zich bij het nieuwe ontwerp af waarom de woningen gesloopt moeten worden en vergeleek het woningbestand met de populaire woningen in de Pijp. Daarnaast prees hij het ontwerp op de renovatie van 4 complexen. Maarten Kloos was daarentegen onder de indruk van het winnend ontwerp. Wel plaatste hij vraagtekens bij de relatie tussen de bestaande bouw en de nieuw te bouwen patiowoningen. Endry van Velzen gaf aan dat de diverse inzendingen een duidelijk beeld geven van de ingewikkelde opgave en complimenteerde het winnende ontwerp. Volgens Van Velzen is Baukuh er goed in geslaagd een interessant plan op tafel te leggen. Karel de Reus vond het patio-experiment niet Nederlands. Hij vermoedt dat er weinig belangstelling is voor deze woningen, maar geeft toe dat er wel een grote behoefte is aan de diversiteit van woningtypologieën. Jacques Thielen lichtte nogmaals toe dat dit ontwerp deel uitmaakt van een integrale aanpak en benadrukt dat alleen renovatie niet voldoende is om de Westelijke Tuinsteden de 18e stad van Nederland te maken. De discussie werd ook na het forum nog voortgezet.