Inspiratie door International Social Housing Festival in Dublin
In juni vond in Dublin het International Social Housing Festival (ISHF) plaats. De vijfde editie stond in het teken van storytelling. Op donderdag 2 oktober kwamen deelnemers uit onder meer Amsterdam, Den Haag en Rotterdam bijeen in Museum Het Schip om hun ervaringen te delen. Welke verhalen hebben we in Dublin verteld en welke lessen namen we mee terug?
Huisvesten van sleutelberoepen
Zowel in Amsterdam als in Dublin blijven leraren en andere sleutelberoepen steeds langer thuis wonen bij hun ouders of wonen op grote afstand van hun werk. Daarom bestaan in beide steden speciale projecten voor de huisvesting van beroepsgroepen waaraan een groot tekort is en die noodzakelijk zijn voor een goed functionerende stad: de leraar, de agent en de zorgmedewerker. De projecten zijn wel verschillend. In Amsterdam krijgen deze beroepsgroepen al langer voorrang via de gemeente, waarbij corporaties woningen in zowel de sociale huur als de middeldure huur aanbieden. In Dublin verhuurt Clúid Housing op initiatief van Google woningen aan sleutelberoepen binnen het project Boland’s Mills. Deze woningen bevinden zich in het luxere segment en worden met huurprijzen tussen de €1.700 en €2.100 per maand verhuurd, vaak aan meerdere huishoudens. Ook is het concept van tijdelijke aard. Sleutelberoepen krijgen 25 jaar voorrang en daarna kan iedereen er komen wonen.
Doorstroming vraagt veel van verhuurmakelaars en bewoners
De gemeente Amsterdam ontwikkelde samen met corporaties een doorstroomspel, waarbij deelnemers live aan de slag gingen om elk huishouden zo passend mogelijk te laten wonen. En dat blijkt nog niet eenvoudig, want verhuizen is vrijwillig, dus hoe verleid je bewoners die te groot wonen te verhuizen naar een kleinere maar betere woning? In het spel zit ook de mogelijkheid om zelf creatieve ideeën in te zetten van verleiden met de ontspulknul (die helpt oppruimen/ontspullen) tot een gezamenlijke kamer in de binnentuin erbij tot een liefdesmakelaar die bewoners koppelt. Ook echte out of the box ideeën kwamen voorbij, zoals het importeren van het Engelse concept van de bedroom tax, waarbij je betaalt voor een leegstaande kamer. Afhankelijk van je eigen vertrekpunt, bleken deelnemers er dwingender of meer verleidend in te zitten. Als je dagelijks werk is om daklozen aan woonruimte te helpen, dan ligt je prioriteit nog meer bij het passend wonen van iedereen.
Wereldwijde inzet in elk land om woningtekort aan te pakken
Judith Breemer van Parteon was de wereld over gegaan om inspiratie op te doen. Met bezoekjes aan bijna elk continent kwam zij met inspirerende ideeën terug. Zoals de Mansion Tax uit Los Angeles, waarbij vermogende woningbezitters (boven de 5 en 10 miljoen vastgoedwaarde) een percentage (4 tot 5%) meebetalen aan een volkshuisvestingspot voor de stad. De opbrengst was in geld groot, maar in effect wat kleiner. In Reykjavik zag Judith een inspirerend voorbeeld van ondernemers die van de plastic soep een tijdelijke woning hadden gemaakt voor daklozen.
ISHF 2027 in Lissabon en inzet op betaalbare woningen
Tot slot kwam Pepijn Bakker, de founding father van ISHF, aan het woord. In 2017 zette hij samen met de studenten de eerste editie van ISHF in Amsterdam op. Hun idee was dat professionals en bewoners elkaar zouden ontmoeten op een plek, waarbij je samen de wijk intrekt op zoek naar nieuwe en inspirerende verhalen. Hij blikte terug en concludeerde dat edities als in Lyon (2019) en Barcelona (2023) echt de start zijn geweest voor een flinke impuls aan sociale huisvesting in deze steden. Inspirerende trekkers zijn nodig om het tweejaarlijkse festival naar een echt hoog niveau te brengen. Hij verwacht weer veel van Lissabon. Tegelijkertijd ziet Pepijn dat wereldwijd de opgave voor betaalbare huisvesting groeit. Overal is een tekort en neemt het toe. Dus reden te meer om van elkaar te blijven leren en volkshuisvesting op de agenda te zetten. Wereldwijd, in Europa en in Nederland.